Blog

Ünlü Hollywood klişesidir: Durum çok ümitsiz görünmektedir. Filmin kahramanları köşeye sıkışmış, umutsuzluk ve panik içindedir. İşte o en umutsuz durumda, filmin orta zekalı kahramanı soğukkanlılığını hiç bozmadan ünlü klişeyi dile getirir: “Bir planım var”! Filmin orta zekalı diğer kahramanları hala ağlayıp sızlanırken orta zekalı baş kahramanımız planının ne olduğunu arkadaşlarına anlatır. Bu plan aslında hiç de olağanüstü zeka gerektirmeyen, son derece basit ve pratik bir düşünceye dayanır. Sonra hep beraber “plan”ı uygulamaya koyulurlar ve tehlike bertaraf edilir.

Bu klişe o kadar çok işlenmiştir ki, 1980′lerden itibaren yükselen iyimserlik trendi içinde klişe, Amerikan özgüveninin en vurucu ifadesine dönüşmüştür. Bugünlerde bütün dünya gözünü ABD’de hararetle tartışılan bir “plan”a dikti. Ayı piyasasının pençesinde kıvranan piyasalar düşüş yorgunu olduğu için, büyük bir iyimserlikle “plan”a sarıldı. Endeksler son 15 yılın en düşüklerini denerken hakim olan karamsarlık, kısa zamanda yerini iyimserliğe bıraktı ve borsalar hızlı yükselişlere başladı.

Şimdi önce aşağıdaki grafiğe bakalım:

Sonra bir de bu grafiğe:

Ne dersiniz? Size de sanki bir deja-vu hali yaşanıyor gibi gelmiyor mu? 2008 Mart-Ağustos’ta U-100 5 ay süren bir kalıpla 32,000-44,000 arasında dalgalanmış, daha sonra hızla 21,000′e çökmüştü. İkincisinde DJI 9,100′den 6,500′e geriledikten sonra hızla yeniden 9,000′a yöneldi. Sonra? Kısa bir süre içinde devamını göreceğiz.

Bu kalıplara biz düzensiz yassı kalıplar diyoruz. İçsel yapıları 3-3-5 olan, son 5′lik bölümü C olarak etiketlenen bu dalgaların karakteristiğini anlamak için tam bir sene önce Türkiye’de piyasaya egemen olan duyguları, bu duyguların 5 ay içinde ne şekilde değiştiğini hatırlamak yeterli.

Elliottisyen için haberler, piyasa hareketinin gerisindeki nedenler değildir. Dalga, kendi karakteristiğine uygun duygusal değişimi gerçekleştirerek ilerler ve düzenli bir zaman-fiyat-kalıp ilişkisi içinde tamamlanır.

Ayı piyasası ile savaşan ABD otoritelerinin “bir planı var”. Bu plan umutları yeniden canlandırdı: “Acaba eski güzel günlere geri mi dönüyoruz?”

Ne yazık ki dalgalar bir doğa yasasının sonucu ve dışsal müdahalelerle durdurulmaları mümkün değil.

“Velhasılı, önümüzdeki bir kaç ay oldukça oynak bir piyasa görebiliriz. Bu oynaklık içinde günlük ve haftalık dalgalanma bandı çok büyüyebilir. Bu oynaklık içinde her iki yönde de zararlar aşırı büyüyebilir. Ne de olsa, ABD borsaları tarihi destekleri etrafında ve tepe formasyonlarının aşağıya doğru yarattığı riskler herkes tarafından görülüyor. Artık ayılarla boğalar değil, ayı piyasasının yarattığı aşırı korkularla ABD otoriteleri savaşıyor ve iş artık bir hayat memat meselesine dönüyor. Çünkü hızla değer yitiren borsalar, sadece kumarbazların pozisyonlarını değil, emekli fonlarına kadar geniş bir yatırımcı kitlesinin geleceğini tehdit ediyor. Bu aşamadan sonra gelecek piyasa müdahaleleri daha öncekilerden de canhıraş olacaktır.”

3 Mart tarihli yorumda böyle demiştik. Nitekim oynaklık büyüdükçe büyüyor. Sadece hisse senetlerinde de değil, kurlar, tahviller, değerli madenler … Oynak piyasa oradan oraya koşuşturan al-satçıları eze eze kendisine yön arıyor. Bütün bu telaşe içinde ajanslara düşen haberler, bir anda herhangi bir piyasanın sert bir şekilde sıçramasına neden oluyor. Dün de FED, 300 milyar dolarlık hazine tahvili almayı planladığını duyurunca Dolar hızlı bir şekilde çözüldü.

Dolar Nereye – II başlıklı yazıda şöyle demiştik:

“Diğer pek çok piyasada olduğu gibi, Dolar’da da kısa-orta vadede sert dalgalanmalar ve artan oynaklık görebiliriz. Bu oynaklık, uzun vadeli trendin doğrultusu hakkında tereddütlere neden olan kısa-orta vadeli bir tuzak olabilir.”

Önümüzdeki günlerde Dolar’ın hızlı gevşemesinin bir ayı tuzağı olup olmadığını göreceğiz.

ABD borsa endekslerine gelince:

Düşüş dalgası üç dalgada kalınca, tercih ettiğimiz sayım yukarıdaki grafikte gösterilene döndü. Bu tahmin oldukça riskli; çünkü hızlı yassı çok nadir görülen bir kalıptır. Ancak bu riski almaya değer, çünkü ilerleyen kalıp bu tahmini destekliyor. S&P500′de 820 ve 880 seviyelerinde dirençler var. Eğer hızlı yassı ilerliyorsa, rallinin bu iki seviyeden birinde tıkanması beklenir.

Bu da DJI. 8,000-8,100 bölgesinde teknik dirençler var. Olur da bu direnç bölgesi geçilirse, 8,400′e kadar yükseliş dalgasının devamı beklenebilir. Dikkat edilirse, dünkü yükseliş çabasında endeks 50 günlük ortalamasının üzerine doğru uzandı. 100 günlük ortalama ise son bir yıl içinde hiç geçilemedi. Daha yukarıdan 8,400′e doğru gerileyen ortalama ise 200 günlük.

Yassı kalıplarda içsel yapının 3-3-5 olduğunu bir kez daha hatırlatıyorum. Mevcut görüntüler 3 ve 3′ün tamamlandığını 5′in ilerlediğini düşündürüyor. Başka bir anlatımla ilerleyen dalga sona erdiğinde oluşacak tepeye 4. (c) etiketi koyacağız.

1950′lerin ünlü Rock’n Roll şarkısı Johnny Be Good, hızlı boğa piyasasının sosyal arkaplandaki yansıması idi. Günümüzde neşeli Rock’n Roll değil, hırçın heavy metal, karamsar Gothic Rock ve öfkeli Rap moda. Gene de ayı piyasasıyla savaşan ABD otoriteleri pompalamaya devam ediyor: Go, Johnny, Go / Johnny Be Good !